نگاه به آینده؛ از حکمرانی محلی تا تقویت سرمایه اجتماعی

دکتر شالچی در نشست اجرایی سازی تفاهم نامه مشترک وزارت علوم و وزارت نیرو تصریح کرد:

به گزارش روابط عمومی وزارت علوم، دکتر وحید شالچی در نشست تخصصی بررسی راهکارهای اجرایی‌سازی تفاهم‌نامه همکاری مشترک میان وزارت علوم و وزارت نیرو، با بیان اینکه فاصله میان محیط آکادمیک و حوزه‌های اجرایی کشور باید به حداقل برسد، اظهار کرد: وزارت علوم در دوره جدید با رویکردی مسئله‌محور، در تلاش است تا با بهره‌گیری از توان علمی اساتید و پژوهشگران، به بازوی فکری و مشورتی دستگاه‌های اجرایی تبدیل شود.

ضرورت بازتعریف حکمرانی آب با رویکرد جامعه‌شناختی

معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری با تبیین این نکته که چالش‌های حوزه آب و انرژی صرفاً ماهیت فنی و مهندسی ندارند، تصریح کرد: موفقیت طرح‌های کلان حوزه آب و برق بدون در نظر گرفتن پیوست‌های اجتماعی و مشارکت مردم، دست‌یافتنی نخواهد بود. تفاهم‌نامه کنونی با وزارت نیرو، در واقع تلاش برای تغییر نگاه از «مهندسی صرف» به «حکمرانی متوازن» است.

وی درخصوص الگوی مطلوب حکمرانی در ایران افزود: مطالعات تطبیقی نشان می‌دهد که حکمرانی‌های موفق در جهان، برآیند تعادل میان سه ضلع اصلی یعنی «دولت»، «بازار» و «جامعه» هستند. در ایران به‌ویژه در بخش آب، سهم دولت و تا حدی بازار پررنگ بوده اما جایگاه «نهادهای اجتماعی» برای مدیریت تقاضا و اصلاح الگوی مصرف خالی مانده است؛ لذا دانشگاه‌ها باید در نقش تسهیل‌گر، این ضلع سوم را تقویت کنند.

برنامه عملیاتی برای هم‌افزایی دانشگاه و بدنه اجرایی

دکتر شالچی با اشاره به مراحل اجرایی این تفاهم‌نامه گفت: در گام اول، سلسله نشست‌های هم‌اندیشی با حضور اساتید برجسته حوزه علوم اجتماعی، جامعه‌شناسی و مدیریت منابع دانشگاه‌های شهر تهران برگزار خواهد شد. این نشست‌ها صرفاً نظری نبوده و هدف‌گذاری شده است تا خروجی‌های آن مستقیماً در سیاست‌گذاری‌های وزارت نیرو در سطح استان‌ها و مناطق مختلف عملیاتی شود.

وی تصریح کرد: برنامه ما منحصر به پایتخت نخواهد بود و پس از ارزیابی نتایج فاز اولیه، این شبکه همکاری با بهره‌گیری از پتانسیل دانشگاه‌های معین در استان‌های مختلف کشور گسترش خواهد یافت تا از ظرفیت‌های بومی و دانش محلی برای مدیریت بهینه منابع آب و برق استفاده شود.

معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم در پایان، تحقق حکمرانی محلی آب را نیازمند اعتماد دوسویه میان شهروندان و دستگاه‌های دولتی دانست و گفت: دانشگاه‌های کشور آمادگی دارند تا با ورود به عرصه‌های مطالعات اجتماعی صنعت آب و برق، ضمن بررسی موانع فرهنگی موجود، راهکارهای علمی برای جلب مشارکت‌های مردمی و ارتقای سرمایه اجتماعی در جهت پایداری منابع ملی ارائه دهند.

این همکاری مشترک، نقطه عطفی در جهت تحقق دانشگاه جامعه‌محور و پاسخگو در نظام آموزش عالی کشور محسوب می‌شود که نتایج آن در بهبود شاخص‌های بهره‌وری در صنعت آب و برق قابل‌سنجش خواهد بود.

استقبال وزارت نیرو از هم‌افزایی با جامعه دانشگاهی

در همین راستا، ماشاالله تابع‌جماعت، معاون سرمایه انسانی، تحقیقات و فناوری وزیر نیرو نیز در این نشست با تقدیر از اهتمام وزارت علوم، بر ظرفیت ارزشمند اساتید و دانشجویان علوم انسانی و اجتماعی برای حل چالش‌های این صنعت تأکید کرد.

وی با اشاره به سه محور اصلی اقدامات اجتماعی وزارت نیرو شامل «گفتمان‌سازی با جامعه دانشگاهی و رسانه‌ها»، «تقویت تعامل با ذی‌نفعان» و «افزایش رضایتمندی مشترکان»، اظهار داشت: وزارت نیرو آمادگی دارد با ایجاد کارگروه‌های مشترک و دبیرخانه اجرایی، بستر تبادل داده‌های دقیق، برگزاری نشست‌های تخصصی، بازدیدهای علمی و تعریف پروژه‌های پژوهشی کاربردی را فراهم کند.

معاون وزیر نیرو در پایان با تأکید بر استمرار این تعاملات، ابراز امیدواری کرد که این همکاری بتواند با شکل‌گیری چرخه‌های علمی-اجتماعی، منجر به ارتقای سرمایه اجتماعی و دستیابی به راهکارهای نوآورانه در حکمرانی بهینه منابع آب و برق کشور شود.