امضای تفاهم‌نامه همکاری پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی و پژوهشگاه فضایی ایران

به گزارش روابط عمومی وزارت علوم به نقل از پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی، این تفاهم‌نامه از سوی دکتر علی مهدی‌نیا، رئیس پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی، و دکتر نادر مکاری یامچی، سرپرست پژوهشگاه فضایی ایران امضا شد.

بر اساس مفاد این تفاهم‌نامه، دو مجموعه در زمینه‌هایی همچون توسعه و به‌کارگیری تصاویر ماهواره‌ای، داده‌های سنجش از دور، سامانه‌های اطلاعات جغرافیایی (GIS) و فناوری‌های نوین در پایش، تحلیل و تصمیم‌سازی مرتبط با محیط‌های دریایی، ساحلی و جوی همکاری خواهند کرد.

از جمله محورهای اصلی این همکاری می‌توان به پایش تغییرات خط ساحلی، فرسایش و رسوب‌گذاری سواحل، تغییرات پهنه‌های آبی و اکوسیستم‌های دریایی با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای اشاره کرد. همچنین استخراج پارامترهای اقیانوسی و دریایی نظیر دمای سطح آب، رنگ اقیانوس، کلروفیل، کدورت، رسوبات معلق و تغییرات سطح آب، از دیگر موضوعات مورد توافق است.

همکاری در پایش آلودگی‌های دریایی، لکه‌های نفتی و پدیده‌های مخرب زیست‌محیطی با بهره‌گیری از فناوری‌های فضایی، و نیز پایش پدیده‌های جوی شامل گردوغبار، ابر، بارش، دمای سطح زمین و دریا، رطوبت و توفان‌ها، بخش دیگری از این تفاهم‌نامه را تشکیل می‌دهد.

دو طرف همچنین بر توسعه مدل‌ها و الگوریتم‌های هوش مصنوعی و یادگیری ماشین برای تحلیل داده‌های بزرگ و پیش‌بینی پدیده‌های دریایی و جوی، و همچنین طراحی و استقرار سامانه‌های هوشمند پایش، سامانه‌های تصمیم‌یار و خدمات مکان‌مبنا تأکید دارند.

دکتر مهدی‌نیا، رئیس پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی، نیز ضمن قدردانی از همکاری پژوهشگاه فضایی ایران تصریح کرد: امروز اهمیت راهبردی دریاها برای امنیت، اقتصاد و توسعه پایدار کشور بر همگان آشکار شده است. پایش دقیق و مستمر این پهنه‌های آبی با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین فضایی و سنجش از دور، نه تنها یک ضرورت ملی، بلکه گامی بلند در جهت صیانت از منافع و منابع دریایی کشور است. پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و علوم جوی در این خصوص دارای تجربیات خوبی است و از سال پیش گروه سنجش از دور و اقیانوس‌شناسی ماهواره‌ای را ذیل پژوهشکده مهندسی و فناوری دریا ایجاد کرده است.

وی با استقبال از پیشنهادهای مطرح شده در نشست در خصوص همکاری در راه اندازی رشته‌های جدید بین رشته‌ای و جذب دانشجوی دکتری و پژوهشگران پسادکتری، اظهار داشت: همکاری در توسعه فناوری‌های مرتبط مانند ساخت کپسول‌های زیستی برای استقرار در اعماق دریا، مشارکت در راه‌اندازی مرکز رشد، استفاده از هوش مصنوعی و یادگیری ماشین در پیش‌بینی پدیده‌های دریایی مانند شکوفایی‌های جلبکی نیز می‌تواند جزو برنامه‌های مشترک قرار گیرد.

مهدی‌نیا افزود: همکاری با پژوهشگاه فضایی ایران می‌تواند به ارتقای توان پایش دریایی و جوی کشور و تولید محصولات کاربردی برای تصمیم‌سازان کمک شایانی کند و دریچه تازه‌ای به سوی شناخت بهتر از محیط‌های دریایی و اقیانوسی کشور بگشاید.

دکتر نادر مکاری یامچی، سرپرست پژوهشگاه فضایی ایران، در این نشست با اشاره به ظرفیت‌های پژوهشگاه فضایی ایران در حوزه سنجش از دور و خدمات ماهواره‌ای گفت: این تفاهم‌نامه بستر مناسبی برای هم‌افزایی توانمندی‌های ملی فراهم می‌کند تا بتوانیم با تلفیق داده‌های فضایی و دریایی، گام‌های مؤثری در پایش و مدیریت مخاطرات محیطی و اقلیمی کشور برداریم. استفاده از تصاویر ماهواره‌ای به ما امکان می‌دهد که حتی پدیده‌های مرتبط با اعماق اقیانوس‌ها و پهنه‌های آبی را با دقت بالاتری رصد و تحلیل کنیم.

گفتنی است امضای این تفاهم‌نامه گامی مهم در راستای توسعه کاربرد فناوری‌های فضایی در اقیانوس‌شناسی و علوم جوی کشور به شمار می‌رود و انتظار می‌رود با اجرای پروژه‌های مشترک، توان ملی در پایش تغییرات محیطی و اقلیمی و مدیریت مخاطرات دریایی و ساحلی به شکل چشم‌گیری ارتقا یابد.