مجموع جوایز بیستمین جشنواره شیخ بهایی از ۱۲ میلیارد تومان عبور می‌کند
به گزارش روابط عمومی وزارت علوم، نشست خبری بیستمین جشنواره فن‌آفرین شیخ بهایی در محل وزارت علوم،. تحقیقات و فناوری و با حضور دکتر محمدنبی شهیکی، معاون فناوری و نوآوری وزارت علوم، دکتر احسان یزدیان رئیس شهرک علمی و تحقیقاتی اصفهان،. سعید آجلی، دبیر بیستمین دوره جشنواره شیخ بهایی و جمعی از اصحاب رسانه برگزار شد.
احسان یزدیان، رئیس بیستمین جشنواره ملی فن‌آفرینی شیخ بهایی و رئیس شهرک علمی و تحقیقاتی اصفهان، در نشست خبری این رویداد که شنبه دوم آبان‌ماه در وزارت علوم برگزار شد، با اشاره به چرایی انتخاب نام شیخ بهایی برای این جشنواره اظهار کرد: شیخ بهایی از مفاخر جهان اسلام است که در کنار آثار و تألیفات علمی خود، توانست دانش را به فناوری‌هایی تبدیل کند که در سامان‌دهی زندگی مردم زمانه‌اش نقش داشتند.
وی با اشاره به طومار شیخ بهایی درباره تقسیم آب زاینده‌رود گفت: شیخ بهایی با تکیه بر محاسبات دقیق، یکی از مسائل پیچیده اجتماعی و حقوقی زمان خود را حل کرد. این طومار برای سال‌های طولانی مبنای تقسیم آب بوده و همچنان در برخی موارد به آن استناد می‌شود.
یزدیان با بیان اینکه مسئله آب امروز نیز یکی از چالش‌های جدی مناطق مرکزی ایران و دیگر نقاط کشور است، افزود: تجربه بزرگان گذشته در استفاده از روش‌های خلاقانه و فناورانه برای حل مسائل اجتماعی و حقوقی می‌تواند در شرایط امروز نیز مورد استفاده قرار گیرد. از این منظر، نام شیخ بهایی با ماهیت جشنواره‌ای که بر پیوند دانش، فناوری و حل مسائل تمرکز دارد، تناسب دارد.
از جشنواره کارآفرینی تا بیستمین دوره فن‌آفرینی
رئیس شهرک علمی و تحقیقاتی اصفهان با مرور پیشینه این رویداد بیان کرد: نخستین دوره جشنواره در سال ۱۳۷۷ و در قالب جشنواره کارآفرینی، به‌صورت محلی و با مشارکت چند استان مرکزی کشور برگزار شد.
به گفته وی، در سال ۱۳۸۳ شکل جدید جشنواره در مقیاس ملی و با عنوان «فن‌آفرینی» آغاز به کار کرد و امسال بیستمین دوره آن برگزار می‌شود. اصطلاح فن‌آفرینی نیز از همان زمان وارد ادبیات حوزه فناوری کشور شد و این جشنواره در رواج آن نقش داشت.
یزدیان با اشاره به حضور فناوران از استان‌های مختلف در دوره‌های پیشین، مشارکت گسترده جغرافیایی را از ویژگی‌های دوره بیستم برشمرد و گفت طرح‌های این دوره از سراسر کشور به دبیرخانه جشنواره رسیده‌اند.
افزایش مشارکت با برگزاری مرحله استانی
وی درباره آمار طرح‌های این دوره توضیح داد: از میان بیش از هزار طرح اولیه، ۴۱۱ طرح از ۳۱ استان کشور به مرحله داوری راه یافتند. یکی از عوامل افزایش مشارکت، تغییر ساختار برگزاری جشنواره و اضافه‌شدن مرحله استانی بود؛ ایده‌ای که از سوی معاونت فناوری و نوآوری وزارت علوم مطرح شد و در اجرای آن، پارک‌های علم و فناوری استان‌ها نقش داشتند.
رئیس جشنواره ادامه داد: در مرحله استانی، دبیرخانه‌های مستقر در پارک‌های علم و فناوری مسئولیت فراخوان، جمع‌آوری طرح‌ها، غربالگری و ارزیابی اولیه را برعهده داشتند. پس از آن، فرایند انتخاب برگزیدگان در قالب سه رویداد منطقه‌ای در مناطق غرب، مرکز و شمال، و شرق و جنوب دنبال شد.
یزدیان با اشاره به برگزاری این رویدادها پیش از آیین اصلی جشنواره گفت: تاکنون بیش از چهار میلیارد تومان جایزه در مراحل منطقه‌ای به برگزیدگان اختصاص یافته است.
وی تأکید کرد: جوایزی که پیش‌تر درباره آن‌ها اطلاع‌رسانی شده، به مرحله نهایی و مراسم اهدای جوایز در روزهای برگزاری جشنواره مربوط است. با احتساب جوایز توزیع‌شده در مناطق و جوایز مرحله نهایی، مجموع جوایز این دوره از ۱۲ میلیارد تومان بیشتر خواهد شد. این رقم جدا از تسهیلاتی است که برای شرکت‌های برگزیده در نظر گرفته شده است.
هوش مصنوعی در خدمت ارزیابی طرح‌های فناورانه
یزدیان، بهره‌گیری از هوش مصنوعی را از دیگر ویژگی‌های دوره بیستم دانست و اظهار کرد: برای برگزاری این دوره، سامانه جدیدی طراحی شده است که در آن از ابزارهای نوین هوش مصنوعی به‌عنوان دستیار داوران استفاده می‌شود. هدف از این اقدام، افزایش دقت ارزیابی‌ها و بررسی بهتر ابعاد مختلف طرح‌های ارسالی است.
توجه به حلقه تجاری‌سازی در زیست‌بوم فناوری
رئیس جشنواره ملی فن‌آفرینی شیخ بهایی با اشاره به وضعیت شرکت‌های فناور کشور گفت: در حال حاضر حدود ۱۶ هزار شرکت فناور در پارک‌های علم و فناوری مستقر هستند و شمار شرکت‌های دانش‌بنیان نیز از ۱۱ هزار شرکت فراتر رفته است.
وی با بیان اینکه فعالیت این شرکت‌ها به‌ویژه در مراحل ابتدایی رشد، به ارتباط مؤثر با بازار نیاز دارد، افزود: شرکت‌های فناور و دانش‌بنیان برای تأمین مالی، تجاری‌سازی محصولات و توسعه صادرات، به همراهی مجموعه‌های تخصصی نیاز دارند. این مجموعه‌ها که در زیست‌بوم فناوری با عنوان کارگزاران فناوری شناخته می‌شوند، در اتصال ظرفیت‌های فناورانه به بازار نقش مهمی دارند.
یزدیان با اشاره به پیش‌بینی جایزه ویژه کارگزاران تجاری‌سازی فناوری با حمایت اتاق بازرگانی در این دوره گفت: این جایزه با هدف تقویت فعالیت کارگزاران تجاری‌سازی در حوزه‌های مختلف و برجسته‌کردن نقش آن‌ها در توسعه زیست‌بوم فناوری کشور تعریف شده است.
سه برنامه محوری در کنار جشنواره
وی با تشریح برنامه‌های جانبی بیستمین دوره جشنواره اظهار کرد: امسال سه برنامه مهم در کنار جشنواره برگزار می‌شود که شامل اجلاس رؤسای پارک‌های علم و فناوری، اجلاس مراکز رشد و مراکز رشد نوین کشور و برنامه‌های مرتبط با سی‌امین سالگرد تأسیس شهرک علمی و تحقیقاتی اصفهان است.
رئیس شهرک علمی و تحقیقاتی اصفهان با دعوت از فعالان فناوری برای حضور در برنامه‌های سی‌سالگی این مجموعه افزود: اجلاس رؤسای پارک‌ها و مراکز رشد، فرصتی برای گردهمایی فعالان این حوزه، انتقال تجربه و شکل‌گیری مسیرهای تازه در سیاست‌گذاری و توسعه فناوری کشور فراهم می‌کند. انتظار می‌رود اجلاس امسال نیز به طرح ایده‌ها و تحولات جدید در پارک‌های علم و فناوری منجر شود.
از روایت موفقیت فناوران تا بازخوانی تجربه‌های ناموفق
یزدیان همچنین از برگزاری دو برنامه با محوریت انتقال تجربه در حاشیه جشنواره خبر داد و گفت: رویداد «دریچه‌ای به آینده فناوری» با هدف معرفی تجربه فناوران موفق و ایجاد انگیزه در نسل جدید برگزار می‌شود. در این برنامه، برگزیدگان دوره جاری و دوره‌های گذشته جشنواره، تجربیات خود را با حاضران به اشتراک می‌گذارند.
وی افزود: در رویداد «رویش‌ها و ریزش‌ها در فناوری» نیز تجربه‌های موفق و ناموفق بررسی می‌شوند. شناخت مسیرهای منتهی به شکست و انتقال آموخته‌های حاصل از آن‌ها، در کنار معرفی دستاوردها، می‌تواند برای فعالان جوان حوزه فناوری مفید باشد.
دو فرصت سرمایه‌گذاری برای طرح‌های فناورانه
رئیس جشنواره ملی فن‌آفرینی شیخ بهایی از برگزاری دو رویداد سرمایه‌گذاری با مشارکت مجموعه‌های مالی کشور خبر داد و اظهار کرد: یکی از این برنامه‌ها با همکاری شرکت سرمایه‌گذاری خطرپذیر شرکتی خلیج فارس برگزار می‌شود. رویداد دیگر نیز با مشارکت مجموعه تأمین مالی بانک پاسارگاد، شامل شرکت سرمایه‌گذاری خطرپذیر شرکتی پاسارگاد و گروه‌های تأمین مالی این مجموعه، شکل می‌گیرد.
به گفته یزدیان، طرح‌های متعددی به این دو رویداد معرفی شده‌اند و برنامه‌ریزی شده است علاوه بر معرفی و رونمایی از سرمایه‌گذاری‌های پیشین این مجموعه‌ها، زمینه ورود طرح‌های جدید به فرایند تأمین مالی و سرمایه‌گذاری نیز فراهم شود.
حضور نزدیک به ۵۰ شرکت در نمایشگاه فناوری
وی در بخش دیگری از سخنان خود به نمایشگاه فناوری جشنواره اشاره کرد و گفت: در این نمایشگاه، ۳۰ شرکت راه‌یافته به مرحله نهایی بخش اصلی و شرکت‌های حاضر در بخش جوایز ویژه حضور دارند که تعداد آن‌ها در مجموع به حدود ۵۰ شرکت می‌رسد.
آجلی با اشاره به ترکیب طرح‌های راه‌یافته به مرحله داوری گفت: از مجموع طرح‌های این دوره، ۲۲۵ طرح در بخش طراحان کسب‌وکار و ۱۸۶ طرح در بخش فن‌آفرینی و تجاری‌سازی فناوری وارد مرحله داوری شدند. از طرح‌های بخش فن‌آفرینی، ۱۰۸ طرح در گروه نوپا و ۷۸ طرح در گروه رشد‌یافته قرار دارند.
وی ادامه داد: از نظر پراکندگی جغرافیایی، در بخش طراحان کسب‌وکار از ۳۰ استان و در بخش فن‌آفرینی از ۲۴ استان طرح‌هایی حضور دارند که نشان‌دهنده تنوع جغرافیایی شرکت‌کنندگان این دوره است.
دبیر بیستمین جشنواره ملی فن‌آفرینی شیخ بهایی با توضیح درباره مراحل انتخاب برگزیدگان گفت: در ابتدا مقرر بود ارزیابی‌ها به‌صورت استانی انجام شود و در هر استان، متناسب با تعداد طرح‌های ارسالی، رتبه‌های اول، دوم و سوم انتخاب شوند. همچنین برنامه‌ریزی شده بود با حمایت وزارت علوم، جوایز منطقه‌ای در هفت منطقه کشور اهدا شود؛ اما به دلیل شرایط کشور، شرایط جنگی و مسائل لجستیکی، تعداد مناطق کاهش یافت و در نهایت فرایند در سه منطقه دنبال شد.
وی افزود: مناطق موردنظر در ابتدا شامل مناطق جنوب، شرق، مرکز و شمال و غرب بودند، اما با تغییر برنامه‌ریزی‌ها، رویدادهای منطقه‌ای در سه منطقه برگزار شدند. در روزهای یازدهم و هفدهم شهریورماه، رویدادهای مناطق غرب و مرکز و شمال برگزار شد و در منطقه شرق و جنوب نیز این برنامه در پارک علم و فناوری خراسان رضوی برگزار شد. رویداد منطقه مرکز و شمال در پارک علم و فناوری امیرکبیر و رویداد منطقه غرب در پارک علم و فناوری همدان برگزار شد.
آجلی با اشاره به ترکیب طرح‌های حاضر در مناطق گفت: تعداد استان‌های مشارکت‌کننده در این مناطق تقریباً برابر بود، هرچند تعداد و تنوع طرح‌ها در مناطق مختلف تفاوت‌هایی داشت.
انتخاب ۱۱۲ طرح برگزیده در رویدادهای منطقه‌ای
دبیر جشنواره با تشریح نتایج رویدادهای منطقه‌ای اظهار کرد: در منطقه غرب، ۳۱ طرح، در منطقه مرکز و شمال، ۴۳ طرح و در منطقه شرق و جنوب، ۳۸ طرح موفق به دریافت جایزه شدند.
وی افزود: با برگزاری این رویدادها، بخش عمده‌ای از مسیر جشنواره طی شد و تعدادی از شرکت‌ها به مرحله ملی و نهایی راه یافتند. تلاش شده است ترکیب فینالیست‌ها به‌گونه‌ای باشد که نمایندگانی از استان‌های مختلف کشور در مرحله نهایی حضور داشته باشند.
آجلی با اشاره به افزایش حمایت‌های مالی در این دوره گفت: مجموع جوایز بیستمین دوره جشنواره با حمایت معاونت فناوری و نوآوری وزارت علوم، از حدود دو میلیارد تومان در سال گذشته به چهار میلیارد و ۵۵۰ میلیون تومان در سال جاری افزایش یافته است. این جوایز در سه حوزه اصلی جشنواره اختصاص پیدا می‌کند.
وی با تأکید بر اهمیت فراتر از جنبه مالی جوایز تصریح کرد: در گفت‌وگوهایی که با شرکت‌ها داشتیم، مشخص شد که جوایز مالی تنها بخشی از انگیزه حضور در جشنواره است. امکان ارزیابی طرح‌ها، قرارگرفتن در معرض چالش‌های تخصصی، شبکه‌سازی و شناخته‌شدن در زیست‌بوم علم و فناوری برای شرکت‌ها اهمیت زیادی دارد. حتی شرکتی را دیدم که حاضر بود جایزه استانی خود را دریافت نکند، اما به مرحله نهایی راه یابد و یک مرحله جلوتر برود.
دبیر جشنواره درباره بخش طراحان کسب‌وکار نیز گفت: از ۲۵ طرح این بخش، ۱۲ طرح به مرحله نهایی راه یافتند. عناوین و موضوعات این طرح‌ها نیز در اطلاع‌رسانی‌های جشنواره منتشر شده است.
تعریف چهار جایزه تخصصی در بیستمین دوره جشنواره
آجلی با اشاره به جوایز تخصصی جشنواره اظهار کرد: در کنار جوایز اصلی، هر سال جوایز تخصصی نیز تعریف می‌شود؛ زیرا جشنواره شیخ بهایی طیف متنوعی از حوزه‌ها، از صنعت و کشاورزی تا فناوری و خدمات، را پوشش می‌دهد. بنابراین شرکت‌های دارویی، پزشکی، صنعتی و خدماتی نیز می‌توانند در این رویداد حضور داشته باشند.
وی افزود: در سال‌های اخیر، با توجه به نیازهای تخصصی حوزه‌های مختلف، تلاش شده است جوایزی با حمایت حامیان اختصاصی تعریف شود. امسال چهار جایزه تخصصی در نظر گرفته شده که فینالیست‌های سه جایزه مشخص شده‌اند و در برخی حوزه‌ها، اسامی رتبه‌های برتر نیز تعیین شده است.
دبیر بیستمین جشنواره ملی فن‌آفرینی شیخ بهایی درباره جایزه تخصصی پویانمایی گفت: این جایزه سال گذشته برگزار شد و با استقبال خوبی مواجه شد. هدف ما ورود به بخش هنری پویانمایی نیست، بلکه می‌خواهیم در حوزه فناوری مرتبط با پویانمایی، ساختاری مشخص ایجاد کنیم و آن را از منظر کسب‌وکار و فناوری پیش ببریم. امسال نیز با حمایت معاونت فناوری و نوآوری، تلاش می‌کنیم در ایام جشنواره از این جایزه رونمایی و پیش از پایان جشنواره، جایزه آن اهدا شود.
وی با اشاره به سایر جوایز تخصصی ادامه داد: سه جایزه دیگر در حوزه‌های مدیریت، تجاری‌سازی و فناوری و هوش مصنوعی تعریف شده‌اند. جایزه نخست با حمایت شهرداری اصفهان، جایزه دوم با حمایت اتاق بازرگانی و جایزه سوم با حمایت یک فعال بخش خصوصی در حوزه فناوری اختصاص یافته است. در حوزه مدیریت نیز شهرهایی مانند اصفهان، تهران، مشهد و تبریز برای مشارکت در این جایزه اعلام تمایل کرده‌اند و امیدواریم این حمایت به‌صورت مشترک انجام شود.
برگزاری نشست رؤسای پارک‌ها و دو رویداد سرمایه‌گذاری
دبیر جشنواره با تشریح برنامه‌های روزهای برگزاری رویداد اظهار کرد: برنامه‌های جشنواره در دو روز چهارشنبه و پنجشنبه برگزار می‌شود. یکی از بخش‌های مهم این دوره، نشست رؤسای پارک‌های علم و فناوری است که به دلیل ارتباط مستقیم با موضوعات جشنواره و نقش این پارک‌ها در زیست‌بوم نوآوری، اهمیت ویژه‌ای دارد.
وی افزود: در این دوره دو رویداد سرمایه‌گذاری نیز پیش‌بینی شده است که بر ارتباط میان سرمایه‌پذیران و سرمایه‌گذاران تمرکز دارد. همچنین پنل‌هایی برای انتقال تجربه برگزار می‌شود که جزئیات آن‌ها در وب‌سایت جشنواره در دسترس است. از دیگر برنامه‌ها می‌توان به گردهمایی و شبکه‌سازی کارآفرینان اشاره کرد.
آجلی درباره نمایشگاه فناوری جشنواره گفت: در نمایشگاه این دوره، ۳۰ شرکت فینالیست بخش اصلی و ۲۰ فینالیست بخش تخصصی حضور خواهند داشت؛ بنابراین در مجموع ۵۰ شرکت فینالیست در نمایشگاه فناوری جشنواره مشارکت می‌کنند.
وی با اشاره به هم‌زمانی بیستمین دوره جشنواره با سی‌امین سالگرد تأسیس شهرک علمی و تحقیقاتی اصفهان اظهار کرد: به همین مناسبت، بخشی از برنامه‌ها به مرور تاریخچه شهرک علمی و تحقیقاتی اصفهان، به‌عنوان نخستین شهرک علم و تحقیقاتی کشور، از آغاز تأسیس تا امروز اختصاص یافته است.
توجه به مسائل بحرانی کشور و استفاده از هوش مصنوعی
دبیر بیستمین جشنواره ملی فن‌آفرینی شیخ بهایی با اشاره به موضوعات مورد توجه در طرح‌های این دوره گفت: در جشنواره، طرح‌هایی مرتبط با مسائل بحرانی کشور، از جمله جنگ، پایداری و هوشمندسازی شهری، نیز مورد توجه قرار گرفته‌اند.
وی همچنین درباره استفاده از هوش مصنوعی در فرایندهای جشنواره اظهار کرد: در این دوره از هوش مصنوعی به‌عنوان دستیار استفاده کرده‌ایم و در دوره‌های آینده نیز می‌توانیم امکان استفاده از آن را به‌عنوان داور بررسی کنیم.