مطالعه‌ای نگران‌کننده: طبیعت در نبرد اقلیمی به یک دشمن تبدیل می‌شود

باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - همزمان با گرم شدن سیاره بر اثر سوزاندن سوخت‌های فسیلی، لایه‌های منجمد دائمی خاک (پرمافراست) در عرض‌های جغرافیایی بالا ذوب می‌شوند، آتشسوزی‌های جنگلیِ شدیدتر و گستردهتری در جنگل‌های رو به خشکی رخ می‌دهد و دمای تالاب‌ها و دریاچه‌ها افزایش می‌یابد.

تمامی این تغییرات موجب آزادسازی متان و دیاکسید کربنِ محبوس‌شده در درختان و خاک می‌شوند و در نتیجه، بحران اقلیمی را تشدید می‌کنند.

اگرچه دانشمندان مدتهاست از وجود این «چرخه‌های معیوب» که اثرات آلودگی مستقیم را تشدید می‌کنند آگاه هستند، اما انتشار گازها از منابع طبیعی تا حد زیادی در پیشبینی‌های اقلیمی لحاظ نمی‌شود.

پژوهشگران دریافتند که این گرمایشِ مضاعف قابلتوجه است؛ پیشبینی می‌شود که انتشار گازها از منابع طبیعی، گرمایش جهانی را تا پایان قرن بین ۲۰ تا ۳۰ درصد تشدید کند. این امر، بسته به اقداماتی که کشورها برای مقابله با بحران اقلیمی انجام می‌دهند، بین ۰.۲ تا ۰.۴ درجه سانتیگراد به میانگین دمای جهانی خواهد افزود.

این مطالعه هشدار می‌دهد که میزان گرمایش جهانی بیش از آن چیزی خواهد بود که در اکثر پیشبینی‌های کنونی لحاظ شده است، زیرا این پیشبینی‌ها متان و دیاکسید کربنِ آزادشده از لایه‌های منجمد دائمی، تالاب‌ها، منابع آب شیرین و آتشسوزی‌های جنگلی —یعنی چهار حوزهای که در این مطالعه تحلیل شدهاند— را در نظر نمی‌گیرند.

سم ابرنتی (Sam Abernethy) از سازمان «اسپارک کلایمت سولوشنز» (Spark Climate Solutions) که سرپرستی این مطالعه (منتشرشده در نشریه *Environmental Research Letters*) را بر عهده داشت، گفت: «این عامل تشدیدکننده پنهان در مدل‌هایی که راهنمای سیاست‌گذاری‌های اقلیمی هستند، غایب است؛ بنابراین احتمال دارد که آن مدل‌ها میزان گرمایش آینده را بیش از حد واقعی و میزان کربنی را که هنوز می‌توانیم منتشر کنیم، کمتر از حد واقعی برآورد کنند.»

راب جکسون (Rob Jackson)، دانشمند دانشگاه استنفورد و از نویسندگان این مطالعه، اظهار داشت: «اختلال در چرخه‌های جهانی کربن اکنون به‌صورت آنی و همزمان با وقوع، قابل مشاهده است. این یافته‌ها زنگ خطری جدی هستند و گنجاندن آن‌ها در نسل بعدی سیاست‌های اقلیمی امری حیاتی است. کوتاهی در این زمینه، احتمال دستیابی به اهداف اقلیمی جهانی را کاهش خواهد داد.»

این مقاله توضیح می‌دهد که اقدامات ملی برای کاهش آلودگی ناشی از سوخت‌های فسیلی، حجم انتشار گازهای اضافیِ برخاسته از محیط طبیعی را کاهش خواهد داد. در بهترین سناریوی اقلیمی —که در آن انتشار گازها به‌سرعت کاهش می‌یابد— منابع طبیعی موجب ۰.۲ درجه سانتیگراد گرمایش خواهند شد. در بدترین حالت با انتشار بیشتر گازهای گلخانه‌ای، این افزایش دما ۰.۴ درجه سانتیگراد خواهد بود.

طبق پروژه ردیاب اقدامات اقلیمی، سیاست‌های فعلی احتمالاً دمای جهانی را به ۲.۶ درجه سانتیگراد بالاتر از سطوح پیش از صنعتی شدن میرساند. بیل ریپل، بومشناس دانشگاه ایالتی اورگان، گفت: «یکی از نگرانکنندهترین جنبه‌های تغییرات اقلیمی این است که گرمایش می‌تواند فرآیندهای طبیعی را که باعث گرمایش بیشتر می‌شوند، تحریک کند. این به معنای اجتنابناپذیر بودن سناریوی «زمین گلخانه‌ای» نیست، اما به عنوان هشدار دیگری در مورد پتانسیل تقویت حلقه‌های بازخوردی است که می‌توانند گرمایش ناشی از فعالیت‌های انسانی را تشدید کنند. همچنین به ما یادآوری می‌کند که چرا هر درجه سانتیگراد مهم است: هرچه سیاره بیشتر گرم شود، خطر تحریک فرآیندهای طبیعی که گازهای گلخانه‌ای بیشتری به جو اضافه می‌کنند، بیشتر می‌شود و کاهش سریع انتشار سوخت‌های فسیلی را ضروریتر می‌کند.»

منبع: گاردین